Interaktywne rozwiązania dla szkół

Tablica interaktywna – jak to działa?

Tablica interaktywna musi być połączona z komputerem i projektorem. Projektor wyświetla obraz z komputera na tablicę, a więc na tablicy widać dokładnie to samo co jest na ekranie komputera. Nauczyciel może korzystać z materiałów i aplikacji zapisanych w komputerze i wyświetlać je na tablicy. Wraz z tablicą interaktywną otrzymujemy oprogramowanie, które zwykle zawiera zestaw materiałów do wykorzystania podczas zajęć. Jeśli komputer ma dostęp do Internetu można z niego korzystać za pośrednictwem tablicy. Można pisać i rysować, nanosić poprawki, a wszystko to zostanie zapisane w komputerze.  Całość materiałów z lekcji można później wydrukować, wysłać korzystając z e-maila, albo po prostu wykorzystać podczas zajęć z inną klasą jako gotowy konspekt. 

Szczęśliwie minęły już czasy, w których tablica interaktywna stanowiła wyposażenie sali do informatyki – dziś  jest wykorzystywana na niemal wszystkich przedmiotach. Ciągle jednak budzi obawy nauczycieli – jak każda nowość, którą trzeba oswoić. Ważne jest to, żeby dać sobie czas – nie trzeba wykorzystywać interaktywnych funkcji na każdych zajęciach przez okrągły rok. Jeśli tablica interaktywna ma suchościeralną powierzchnię – może być wykorzystywana jak zwykła tablica po której piszemy markerami – zwykła tablica – z niezwykłymi możliwościami.

Tablice interaktywne – podstawowe różnice

Na pierwszy rzut oka tablice interaktywne różnią się gabarytami i sposobem obsługi. Zasadniczo można je podzielić na 2 grupy – takie, z których korzystamy wyłącznie przy użyciu specjalnych pisaków oraz takie, które możemy obsługiwać palcem.

Przykładem tablic, które wymagają obsługi specjalnym pisakiem są tablice elektromagnetyczne. Ich atutem – co cenne w szkole – jest trwała, odporna na zniszczenia powierzchnia oraz to, że są zwykle bardzo precyzyjne i umożliwiają jednoczesną pracę 2 osobom jednocześnie. Wymagają one jednak zawsze gotowych do pracy, naładowanych pisaków (specjalna ładowarka) .

Tablice dotykowe reagują na dotknięcie powierzchni palcem lub innym przedmiotem, ale na rynku występują 2 rodzaje takich tablic. Pierwsze z nich (tzw. technologia rezystancyjna) działają tak, że dotyk palca powoduje zetknięcie  dwóch warstw tablicy  i dzięki temu do komputera wysyłany jest impuls, a na tablicy wyświetlony zostaje znak . Atutem tych tablic jest wygoda obsługi, należy jednak uważać na ostre i ciężkie przedmioty, które mogłyby uszkodzić powierzchnię „czułej na dotyk” tablicy.

Drugą, znacznie nowszą technologią tablic dotykowych są tablice IR (na podczerwień). W tym przypadku pozycjonowanie palca odbywa się z  wykorzystaniem podczerwieni. Specjalne czujniki wbudowane w ramę tablicy wykrywają zbliżenie palca lub dowolnego innego przedmiotu, a następnie przekazanie sygnału do komputera i wyświetlenie  znaku na tablicy. Ponieważ czujniki te znajdują się w ramie – atutem tych tablic jest odporna, niewrażliwa  na uszkodzenia powierzchnia przy zachowaniu możliwości dotykowej obsługi. Tablice IR są technologicznie najbezpieczniejszym zakupem dla edukacji.

Projektor multimedialny

Projektor multimedialny, podobnie jak komputer, jest niezbędnym elementem umożliwiającym korzystanie z tablicy interaktywnej. Przy jego wyborze warto zwrócić uwagę na kilka istotnych parametrów takich jak: technologia przetwarzania obrazu (DLP; 3LCD), rozdzielczość, jasność, a także kontrast i żywotność lampy. Ważny jest okres gwarancji, który dla sektora edukacyjnego bywa czasem dłuższy niż standardowo.

Najbardziej dostępne ze względu na cenę, a przez to i najpopularniejsze urządzenia mają rozdzielczość  SVGA (800×600), następnie XGA (1024×768), a w droższych modelach SXGA (1280×1024) i UXGA (1600×1200). Oczywiście im większa rozdzielczość tym lepiej – ale i drożej.

Wskazane jest, aby projektor wyświetlał taki sam format obrazu, jak format tablicy (np. 4:3 lub 16:10). Stąd zalecamy rozdzielczość XGA lub WXGA.

 Jednym z najważniejszych parametrów projektorów jest jasność podawana w ANSI lumenach. To ona decyduje o tym w jakich warunkach projektor zapewnia uzyskanie dobrze widocznego obrazu.  Urządzenia, które mają poniżej 1000 ANSI lumenów potrzebują zaciemnionych pomieszczeń.

W warunkach szkolnych powinien sprawdzić się projektor, który ma co najmniej 2500 ANSI lumenów – oznacza to, ze nie wymaga zaciemniania sali, żeby wyświetlać dobrze widoczny obraz.

W odniesieniu do zastosowania z tablicą interaktywną warto zwrócić uwagę na projektory z szerokokątnym obiektywem (Ultra Short Throw), które przymocowane w bliskiej odległości od tablicy (np. 8cm od ekranu)  pozwalają uzyskać satysfakcjonujące rozmiary obrazu (przekątna 70-80 cali). To bardzo ważne – ponieważ patrzenie w lampę projektora może okazać się niebezpieczne dla wzroku. Przy projektorach z krótką ogniskową problem ten jest praktycznie wyeliminowany. Wyeliminowany jest również problem cienia, który powstaje jeśli wejdziemy pomiędzy tablicę, a światło projektora.
 
Na rynku pojawiły się również projektory bezlampowe (technologia LED&Laser), które łączą w sobie wysoką jasność (do 3.000 ANSI lm) z niespotykaną dotychczas żywotnością (20.000 godzin bez wymiany lampy). Nieco wyższy początkowy koszt zakupu zwraca się na przestrzeni 5 lat użytkowania w postaci 3-4 razy niższych kosztów całkowitych i pewności, że lampa się niespodziewanie nie spali. 

Dobre tablice interaktywne mają dobre oprogramowanie

To właśnie oprogramowanie gwarantuje wygodę eksploatacji i szeroki wachlarz interaktywnych funkcji. Z tablicą powinno być dostarczone oprogramowanie, które nie tylko rozpozna odręczne pismo ale też narysowane figury geometryczne – nadając im idealne kształty. Do dyspozycji mamy interaktywne narzędzia takie jak m.in. linijka, ekierka, kątomierz czy cyrkiel. Możemy liczyć na cały szereg wbudowanych narzędzi przydatnych na poszczególnych przedmiotach oraz bogatą galerię obrazów. Bardzo ważną funkcją  jest możliwość tworzenia profili tak, aby każdy nauczyciel logujący się na komputerze miał swój własny zestaw najczęściej wykorzystywanych narzędzi – bez konieczności ciągłego poszukiwania. Zabezpieczenie przed utratą danych np. w razie przerwy w dostawie prądu, zapewnia funkcja auto-zapisu. To ważne ponieważ wszystkie operacje wykonywane na tablicy są zapisywane – można je wykorzystać jako gotowe zajęcia z drugą klasą, można przesłać do nieobecnych uczniów, można też pokazać rodzicom czego uczyły się ich dzieci.

System interaktywny – warto pomyśleć o przyszłości

Od nowoczesnych technologii w szkole nie ma odwrotu dlatego przyszłość należy do systemów interaktywnych. Wraz z tablicą interaktywną tworzą go wizualizery, systemy do głosowania i tablety. Można z nich budować cały system, ale i wykorzystywać osobno. Warto jednak mieć możliwość wyboru. Dlatego wybierając sprzęt interaktywny trzeba zwrócić uwagę na możliwość stopniowego rozszerzania systemu o kolejne urządzenia – bez ryzyka utraty kompatybilności czyli możliwości współpracy nowych urządzeń z już posiadanymi.

Trudno wskazać najlepszą tablicę interaktywną na rynku – wszystko zależy od potrzeb, możliwości  i indywidualnych upodobań pedagogów. Zwykle ważnym kryterium jest cena, warto jednak poznać różnice i możliwości – tak, aby nasz wybór – był wyborem świadomym.